Reflux, ZUM, wady układu moczowego

Nerka gąbczasta (ren spongiosus, medullary sponge kidney) jest wadą rozwojową warstwy rdzeniowej nerki, charakteryzującą się torbielowatym poszerzeniem cewek zbiorczych. Częstość występowania wynosi 1 przypadek na 5000 osób ogólnej populacji i 1 przypadek na 1000 pacjentów urologicznych. U chorych z połowiczym przerostem ciała częstość występowania nerki gąbczastej sięga 25%.
Na przekroju warstwa rdzeniowa nerki przypomina gąbkę. Podstawową zmianą obserwowaną w nerce jest sferyczne, owalne lub nieregularne powiększenie rdzenia, spowodowane poszerzeniem cewek zbiorczych. Wielkość poszerzenia waha się od 1 do 7 mm. Poszerzone cewki najczęściej łączą się w odcinku proksymalnym z prawidłową cewką zbiorczą, a w odcinku dystalnym niewielkim zwężeniem schodzą do kielichów. W miejscu rozszerzenia stwierdza się galaretowatą brązową masę lub małe kamyczki.