Reflux, ZUM, wady układu moczowego

Żelazo jest ważnym składnikiem metaloprotein (hemoglobina, mioglobina) uczestniczących w transporcie tlenu oraz niektórych enzymów oksydoredukcyjnych. Jego stężenie zależy od zawartości żelaza w pokarmach, wchłaniania żelaza w przewodzie pokarmowym, utraty żelaza przez przewód pokarmowy, drogi rodne, moczowe. Około 25% całej puli żelaza jest zmagazynowana w układzie siateczkowo-śródbłonkowym wątroby, śledzioiny i szpiku kostnego w postaci ferrytyny lub bardziej stabilnej hemosyderyny, natomiast około 70% żelaza znajduje się w hemoglobinie erytrocytów. Stężenie żelaza nie zawsze jest odzwierciedleniem jego zapasów w organiźmie.

Stężenie żelaza we krwi zależy od jego podaży z dietą, stopnia wchłaniania z przewodu pokarmowego oraz utraty drogą przewodu pokarmowego, dróg rodnych lub moczowych.

Prawidłowe ogólne stężenie żelaza wynosi 12,5-26 ľmol/l (70-150 ľg/dl ).

Zwiększony poziom żelaza w surowicy krwi (hipersyderemia) występuje:

• w nadmiernej podaży w pokarmach
• w częstych transfuzjach krwi
• w nadmiernym wchłanianiu żelaza
• w ostrych i przewlekłych stanach zapalnych wątroby
• w niektórych niedokrwistościach

Zmniejszony poziom żelaza w surowicy krwi (hiposyderemia) występuje:

• w niedoborach żywieniowych
• w zaburzeniach wchłaniania, biegunkach,
• w krwawieniach przez przewód pokarmowy, drogi rodne, układ moczowy
• w ciąży, laktacji
• w stanach zapalnych i nowotworowych

Wapń jest pierwiastkiem, który w organiźmie bierze udział w neurotransmisji bodźców w mięśniach szkieletowych i w mięśniu sercowym oraz w procesach krzepnięcia krwi. Ponad 99% wapnia znajduje się w kościach a pozostała część w płynach zewnątrz- i wewnątrzkomórkowych. Około 40% wapnia w osoczu pozostaje związana z białkami, głównie albuminą, około 10% występuje w postaci cytrynianów, mleczanów, fosforanów a pozostałe 50% stanowi wapń zjonizowany, wolny. Wapń zjonizowany ma decydujące znaczenie kliniczne i diagnostyczne.

Stężenie wapnia zależy od jego podaży z pokarmem, stopniem wchłaniania z jelit, mobilizacją z kości oraz stopniem wydalania z moczem przy czym witamina D i hormon przytarczyc - parathormon zwiększają wchłanianie wapnia z przewodu pokarmowego, pobudzają jego mobilizację z kości oraz hamują jego wydalanie z moczem.

Prawidłowe ogólne stężenie wapnia w surowicy krwi wynosi 2,1-2,6 mmol/l (8,5-10,5 mg%) z czego około 45-50% stanowi wapń zjonizowany.

• Wzrost albuminemii o 10g/l powoduje wzrost stężenia wapnia o 0,2 mmol/l natomist spadek albuminemii powoduje spadek stężenia wapnia o 0,2 mmol/l.
• Zwiększony poziom wapnia występuje:
• w nadmiernym wchłanianiu wapnia z przewodu pokarmowego
• w nadmiernym uwalnianiu wapnia z kości
• w zbyt małym wydalaniu wapnia z moczem

Zmniejszony poziom wapnia w surowicy krwi (hipokalcemia) występuje:

• w zaburzeniach syntezy parathomonu - hormonu przytarczyc
• w niedoborze witaminy D i jej aktywnych metabolitów
• w upośledzeniu wchłaniania wapnia z przewodu pokarmowego
• w nadmiernym odkładaniu się wapnia w tkankach
• w nadmiernej utracie wapnia z moczem
• w niedoborze magnezu